Bilincin Anlatıdan Yapıya, Zaman Okumasından Fark Etmeye Yolculuğu

Mitoloji, insanın dünyayı açıklamak için kurduğu ilk sistem değildir.

Bilakis, sistem kurmadan önce gelen bir anlatı biçimidir.

Mitoloji, bilincin henüz düzenleme yapmadan önce
yaşadığı deneyimi anlamlandırma çabasıdır.

Bu yüzden mitoloji:

• kanıt istemez,

• kesinlik aramaz,

• çelişkiden rahatsız olmaz.

Mitoloji şunu yapar:
İnsan zihninin henüz yasa koyamadığı yerde algılananı hikayeye dönüştürür.

Bu nedenle mitolojide:

• Tanrılar çelişkilidir,

• iyi ve kötü net değildir,

• aynı figür hem yaratıcı hem yok edici olabilir.

Çünkü mitoloji,
sayıyı tanrıya, evreyi karaktere çevirir.

Çelişkiyi bastırmaz; taşır.

Mitoloji, bilincin yaşadığını sembolle anlatma dilidir.

3 — Mitoloji: İfade ve Anlatı

Bu nedenle mitoloji, sayısal düzlemde 3 ile ilişkilidir.

3:

• ifadedir,

• anlatıdır,

• harekettir.

3’te bilinç konuşmaya başlar.
Ama henüz sorumluluk almaz.

Mitolojik anlatı:

• abartır,

• çarpıtır,

• çoğaltır.

Ama canlıdır.

Mitoloji, bilincin çocukluk evresidir.
Oyunla öğrenir, hikaye ile taşır.

Bu yüzden mitoloji daha samimi bir dil kullanır.
Çünkü henüz mutlaklık üretmez.

Yanılmaya izin verir.
Çelişkiye alan açar.
Kesin konuşmaz.

Samimiyeti buradan gelir.

Mitolojiden Dine Geçiş (3 → 4)

Mitoloji anlatır.
Ama anlatı tek başına kalıcı değildir.

Mitolojik dil:

• sözlüdür,

• akışkandır,

• bağlama göre değişir

Anlatı tekrarlandıkça,
hikaye ritüele dönüşür.

Ritüel tekrarlandıkça,
anlatı geleneğe dönüşür.

İşte burada kültür oluşur.

Ancak kültür de tek başına yeterli değildir.

Toplum yerleşik hale geldiğinde,
mülkiyet oluştuğunda,
nesiller arası aktarım zorunlu hale geldiğinde
şu ihtiyaç ortaya çıkar:

“Bu düzen korunmalı.”

Bu ihtiyaç, mitolojiyi dönüştürür.

Anlatı seçilir.
Bazı hikayeler kalır, bazıları elenir.
Çelişki azaltılır.
Anlam sabitlenir.

Böylece mitolojinin yerini
dinler almaya başlar.

4 — Din: Yapı ve Düzen

Din:

• neye inanılacağını söyler,

• neyin doğru / yanlış olduğunu belirler,

• davranışı düzenler,

• toplumsal yapı kurar.

Yani din, kurucu ve sınır koyucu bir sistemdir.

Din, mitolojinin sabitlenmiş halidir.

Mitolojide akan anlam,
dinde durur.

Din:

• seçer,

• ayıklar,

• sınır çizer

İyi ve kötü netleşir.
Doğru ve yanlış ayrılır.
Toplumsal düzen kurulur.

Bu yüzden din 4 ile ilişkilidir.

4:

• yapıdır,

• formdur,

• hukuktur.

Din, bilincin istikrar ve güven ihtiyacından doğar.

Toplumu ayakta tutmak için sınır çizer.

Ama bunun bir bedeli vardır:
Mitolojinin taşıdığı çelişki artık tolere edilmez.

2 — Nümeroloji: Anlatıdan ve Yapıdan Önce Gelen Okuma

Ancak ne anlatı
ne de yapı,
ilişki kurulmadan var olabilir.

Bir şeyin anlatılabilmesi için önce:

• ayırt edilmesi

• tekrarının fark edilmesi

• zaman içinde yerinin görülmesi gerekir

İşte bu alan 2’dir.

Önce–sonra.
Aynı–farklı.
Döngü–evre.

Bu yüzden 2,
hem mitolojinin
hem dinin
anlamsal öncülüdür.

Nümeroloji bir inanç sistemi değildir.
Bir algı düzeyidir.

Nümeroloji:

• ölçmez, ayırt eder,

• kural koymaz, işleyişi fark eder.

“Ne oluyor?” sorusunun dilidir, zamansal ve bilinçsel evreleri okur.

Soyut, adsız ve evrenseldir.

Bu yüzden:

• din, insanın yapı kurma ihtiyacının ürünüdür,

• nümeroloji ise insanın düzeni fark etme kapasitesinin.

Yani din, 2’nin üzerine 4 inşa edilmesidir.

Nümeroloji, dinin ortaya çıkmasını mümkün kılan
bilinç düzlemidir.

Mitoloji, zamanı fark ettiği için anlatabilir.
Din, zamanı düzenlediği için yapı kurabilir.

Ama zaman üzerinden kurulan bu ilişki
henüz anlatı değildir.
Henüz yasa da değildir.

Bu ilişki okumadır.

Nümeroloji:

• neye inanman gerektiğini söylemez,

• ahlak dayatmaz,

• kural koymaz.

Sadece işleyişi okur.

Ve şu soruyu sorar:

“Bu, oluşun hangi aşaması?”

Bu soru,
hikayeden de
yasadan da
önce gelir.

Bu yüzden nümeroloji 2’dir.

Sessizdir.
Ama belirleyicidir.

Mitoloji, nümerolojinin dile gelmiş halidir.

Din ise mitolojinin kurallaşmış hali.

1 — Bilinç: Eşik

Ve bütün bunlardan önce 1 vardır.

1, bilincin kendini ilk kez fark ettiği andır.

“Bir şey oluyor” sezgisidir.
Ama ne olduğu henüz bilinmez.

1 = Tanık bilinci

1:

• görür,

• ayırır,

• fark eder.

Ama:

• ilişki kurmaz,

• karşıtını tanımaz,

• sınırını bilmez.

1 şunu hisseder:

“Ben varım.”

Ama henüz şunu bilmez:

“Ben, başkasıyla birlikteyim.”

Henüz:

• dil yoktur,

• anlam yoktur,

• sistem yoktur.

Ama bir farkındalık vardır:

“Bir şey var.”

1:

• “Bu iyidir / kötüdür” demez.

• “Bu Tanrı’dır” demez.

• “Bu kuraldır” demez.

1 sadece bakar.

Bu yüzden 1:

• ne dişildir,

• ne erildir,

• ne yapı kurar.

Henüz ilişkiye giremez.
Çevre farkındalığı yoktur.

1:

• konuşmaz,

• anlatmaz,

• tanrı yaratmaz

Sessizdir.

Tehlike tam da burada başlar.

1 tek başına kaldığında:

• mutlak doğru olduğunu sanır

• kendini merkez zanneder

• gördüğünü tek gerçek kabul eder

Çünkü:

• 2  yoktur → ilişki yok

• 3  yoktur → ifade ve oyun yok

• 4  yoktur → yapı ve sınır yok

Bu yüzden 1 kolayca:

• dogmaya,

• mutlaklığa,

• fanatizme,

• “ben bilirim” haline dönüşebilir.

İşte bu yüzden 1,

hem saf potansiyel bir ön-bilgelik halidir,
hem de tehlike potansiyelini içinde taşır.

Çünkü ilişki kurulmadan gelen fark:

• yumuşamaz,

• esnemez,

• kendini sorgulamaz.

1 tek başına kaldığında,
hakikat değil kesinlik üretir.

Kesinlik:

• anlatıyı kapatır,

• soruyu susturur,

• çoğulluğu tehdit gibi algılar.

Bu nedenle olgunlaşmamış 1:

• başlangıçtır ama yeterli değildir,

• farktır ama denge değildir.

Tarihte saf 1 bilinciyle hareket eden her yapı:

• ya hızla çöker,

• ya da otoriterleşir.

Çünkü 1:

• düzeltmek ister,

• hizaya sokmak ister,

• ama taşıyamaz.

Taşıma 2’nin,
ifade 3’ün,
sınır 4’ün işidir.

Denge

Bu yüzden denge şarttır.

1 tek başına bırakılmamalıdır.

1 tehlikelidir; çünkü henüz ilişki yokken
kendini mutlak sanır.

Sağlıklı akış şudur:

1 görür,
2 ilişkiye sokar,
3 ifade eder,
4 yapılandırır.

1 durursa → kibir olur,
1 koşarsa → yıkım olur.

Mitoloji tam da bu noktada konuşmaya başlar.

Çünkü mitoloji,
1’in mutlaklığa dönüşmesini
ilişki ve anlatı ile kırar.

Bu yüzden mitoloji samimidir.
Çünkü kesinlikten önce gelir.

Din ise burada devreyi tamamlar.

Çünkü anlatı tek başına yeterli değildir.
Süreklilik, sınır ve sorumluluk gerekir.

Din,
ifade edilenin nasıl yaşanacağını belirler.
Anlatıyı toplumsal yapıya dönüştürür.

Bu yüzden din:

• mitolojiyi susturmaz,

• onu korunabilir bir forma sokar.

Mitoloji anlamı açar.
Din anlamı taşınabilir kılar.

Sonuç

Mitoloji anlatır.
Din düzenler.
Nümeroloji okur.
1 ise yalnızca fark eder.

Bunlar birbirinin alternatifi değildir.

Bunlar, bilincin farklı işlev düzeyleridir.

Birini diğerine indirgemek,
bilinci sadeleştirmek değil,
eksiltmektir.